Metallica: «Τρελάθηκαν» οι σεισμογράφοι από τα Ρίχτερ στο ΟΑΚΑ
Η μεγάλη συναυλία των Metallica στο ΟΑΚΑ δεν προκάλεσε μόνο ενθουσιασμό στους χιλιάδες θεατές που βρέθηκαν στο στάδιο, αλλά κατέγραψε και έντονο αποτύπωμα στους σεισμογράφους του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Οι μετρήσεις των ειδικών ανέδειξαν εντυπωσιακές διαφορές στη σεισμική δραστηριότητα της περιοχής πριν και μετά την έναρξη του live.
Οι πρώτες εικόνες από τις καταγραφές του σεισμολογικού σταθμού που βρίσκεται στην περιοχή του ΟΑΚΑ αποτυπώνουν με σαφήνεια τη μεταβολή στη σεισμική «συμπεριφορά» του χώρου κατά τη διάρκεια της συναυλίας. Τα σχετικά διαγράμματα waveforms παρουσιάζουν τις δονήσεις που καταγράφηκαν τόσο λίγο πριν από την εμφάνιση του συγκροτήματος όσο και αμέσως μετά την έναρξη της συναυλίας, όταν δεκάδες χιλιάδες θεατές άρχισαν να κινούνται συγχρονισμένα, να χοροπηδούν και να συμμετέχουν έντονα στον ρυθμό της μουσικής.
Στην πρώτη καταγραφή, πριν ξεκινήσει το live, οι σεισμολόγοι παρατήρησαν σχετικά ομαλό σήμα, με περιορισμένες διακυμάνσεις και χαμηλό επίπεδο ενέργειας. Οι δονήσεις που αποτυπώθηκαν κρίθηκαν συμβατές με τον συνηθισμένο αστικό θόρυβο της Αθήνας, χωρίς να παρουσιάζουν κάτι ασυνήθιστο.
Η εντυπωσιακή αλλαγή μετά την έναρξη της συναυλίας
Η εικόνα μεταβλήθηκε αισθητά αμέσως μετά την έναρξη της συναυλίας των Metallica. Οι τρεις συνιστώσες του σεισμολογικού σταθμού, τόσο οι οριζόντιες όσο και η κατακόρυφη, κατέγραψαν σημαντική αύξηση της δραστηριότητας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, οι επιστήμονες εντόπισαν:
«απότομη αύξηση πλάτους,»
«συνεχείς παλμούς,»
«πολύ πυκνότερη καταγραφή ενέργειας,»
«και επαναλαμβανόμενες δονήσεις χαμηλής συχνότητας.»
Ιδιαίτερα έντονη εμφανίστηκε η κατακόρυφη συνιστώσα SHZ, η οποία συνδέεται άμεσα με τη μαζική και ρυθμική κίνηση του κοινού, αλλά και με τα ισχυρά ηχητικά κύματα χαμηλών συχνοτήτων που παρήγαγε το στάδιο κατά τη διάρκεια της συναυλίας.
Οι ειδικοί εξηγούν ότι τέτοιου είδους φαινόμενα δεν αποτελούν σπάνιο γεγονός σε συναυλίες τόσο μεγάλης κλίμακας, όπου δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι κινούνται ταυτόχρονα στον ίδιο ρυθμό. Η ένταση της μουσικής, σε συνδυασμό με τη συγχρονισμένη κίνηση του πλήθους, δημιουργεί δονήσεις που μπορούν να ανιχνευθούν ακόμη και από εξειδικευμένους σεισμολογικούς σταθμούς.
Οι ανθρωπογενείς δονήσεις και τα διεθνή παραδείγματα
Παρόμοιες καταγραφές έχουν πραγματοποιηθεί επανειλημμένα και σε άλλες χώρες, τόσο σε μεγάλες μουσικές εκδηλώσεις όσο και σε σημαντικά αθλητικά γεγονότα. Οι σεισμολόγοι χαρακτηρίζουν αυτά τα σήματα ως ανθρωπογενείς δονήσεις (anthropogenic seismic noise), δηλαδή τεχνητές δονήσεις που προκύπτουν από μαζική ανθρώπινη δραστηριότητα και δεν σχετίζονται με φυσική τεκτονική διεργασία.
Σε αρκετές περιπτώσεις διεθνώς, συναυλίες διάσημων συγκροτημάτων, ποδοσφαιρικοί αγώνες ή ακόμη και μεγάλες δημόσιες συγκεντρώσεις έχουν δημιουργήσει παρόμοια σεισμικά αποτυπώματα, τα οποία καταγράφονται με σαφήνεια από τα επιστημονικά όργανα παρακολούθησης.
Η συναυλία των Metallica στην Αθήνα φαίνεται πως προστέθηκε πλέον σε αυτή τη λίστα, επιβεβαιώνοντας τόσο τη δυναμική παρουσία του κοινού όσο και την εντυπωσιακή αλληλεπίδραση μεταξύ μαζικών πολιτιστικών γεγονότων και επιστημονικών καταγραφών.