Έπεσε η αυλαία: Μόλις ανακοινώθnκε – Πέθαvε ένας από τους σπουδαιότερους Έλληνες ηθοποιούς
Η αυλαία έπεσε οριστικά για έναν από τους τελευταίους μεγάλους της χρυσής εποχής του ελληνικού θεάτρου και του κινηματογράφου.
Ο Στέφανος Ληναίος, ο ηθοποιός, σκηνοθέτης και διανοούμενος που σφράγισε με την παρουσία του την καλλιτεχνική και κοινωνική ζωή του τόπου, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 98 ετών. Αφήνει πίσω του μια σπάνια παρακαταθήκη, η οποία χαρακτηρίζεται από τη βαθιά πίστη στην κοινωνική προσφορά και την καλλιτεχνική αλήθεια.
Η φιλοσοφία της προσφοράς και η συμπόρευση με την Έλλη Φωτίου
Για τον Στέφανο Ληναίο, η τέχνη δεν ήταν ποτέ αποκομμένη από το κοινωνικό γίγνεσθαι. Σε παλαιότερες εξομολογήσεις του, είχε τονίσει πως ο γνώμονας της ζωής του ήταν η χρησιμότητα προς το σύνολο. Όπως είχε αναφέρει χαρακτηριστικά, δεν επεδίωκε να «διορθώσει» τον κόσμο, αλλά είχε μάθει από την οικογένειά του ότι οφείλει κανείς να είναι ωφέλιμος τόσο ως άνθρωπος όσο και ως επαγγελματίας.
Αυτή τη διαδρομή δεν την περπάτησε ποτέ μόνος. Στο πλευρό του βρισκόταν για δεκαετίες η σύζυγός του, Έλλη Φωτίου, με την οποία αποτέλεσαν ένα από τα πιο αγαπημένα και δημιουργικά ζευγάρια του ελληνικού θεάτρου, υποδεχόμενοι επί χρόνια το κοινό και τους δημοσιογράφους στο «σπίτι» τους, το Θέατρο Άλφα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Survivor Spoiler 22/4: Ποια ομάδα κερδίζει την τρίτη ασυλία;
Από τη Μεσσήνη στο Λονδίνο: Οι σπουδές και το ξεκίνημα
Ο Στέφανος Ληναίος, του οποίου το πραγματικό όνομα ήταν Διονύσιος Μυτιληναίος, γεννήθηκε το 1928 στη Μεσσήνη. Η παιδεία του υπήρξε πολυδιάστατη, καθώς σπούδασε στη Σχολή Θεάτρου του Σωκράτη Καραντινού και στον Μορφωτικό Σύλλογο «Αθήναιον», ενώ διεύρυνε τους ορίζοντές του φοιτώντας στην Πάντειο και στην περίφημη δραματική σχολή R.A.D.A. στο Λονδίνο.
Πριν καθιερωθεί στο σανίδι, η φωνή του έγινε οικεία στους Έλληνες ως ένας από τους πρώτους εκφωνητές ειδήσεων του ΕΙΡ στα στούντιο του Ζαππείου. Το θεατρικό του ντεμπούτο πραγματοποιήθηκε το 1954 στο Θέατρο Κοτοπούλη, αποτελώντας την αφετηρία για μια διαδρομή που τον έφερε σε όλες τις μεγάλες αθηναϊκές σκηνές μέχρι το 1967.
Η αντιδικτατορική δράση και η αυτοεξορία
Ο Ληναίος υπήρξε βαθύτατα πολιτικοποιημένος και ενεργός συνδικαλιστικά. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της «Δωδέκατης Αυλαίας» και του «Άρματος Θεάτρου», ενώ διετέλεσε Γενικός Γραμματέας του ΣΕΗ από το 1965 έως το 1967. Η δράση του αυτή διεκόπη βίαια από τη δικτατορία, η οποία διέλυσε το σωματείο.
Κατά τη διάρκεια της Επταετίας (1967–1970), έζησε αυτοεξόριστος στο Λονδίνο. Εκεί, μετέτρεψε την τέχνη του σε όπλο κατά της χούντας, συνεργαζόμενος με το BBC και τη Deutsche Welle. Συμμετείχε ενεργά στον αντιδικτατορικό αγώνα, παρουσιάζοντας πολιτικά και λογοτεχνικά κείμενα σε βρετανικά πανεπιστήμια, κρατώντας ζωντανή τη φωνή της αντίστασης στο εξωτερικό.
Η ίδρυση του Σύγχρονου Ελληνικού Θεάτρου
Με την επιστροφή του στην Ελλάδα το 1970, ίδρυσε μαζί με την Έλλη Φωτίου το «Σύγχρονο Ελληνικό Θέατρο». Το Θέατρο Άλφα έγινε το επίκεντρο της δημιουργίας του, όπου ανέβασε περισσότερα από 40 έργα, σκηνοθετώντας πολλά από αυτά ο ίδιος.
Οι επιτυχίες του υπήρξαν εμβληματικές, με έργα όπως το «Καληνύχτα Μαργαρίτα», το «Δεν Πληρώνω Δεν Πληρώνω» και το «Τυχαίο Ατύχημα» να αφήνουν εποχή. Ιδιαίτερη σημασία είχε η σχέση του με το έργο του Ντάριο Φο, ο οποίος επηρέασε βαθιά τη θεατρική του σκέψη με τον σατιρικό και ελεύθερο χαρακτήρα του.
Κινηματογράφος και η σύντομη πολιτική θητεία
Στον κινηματογράφο, ο Ληναίος συμμετείχε σε αγαπημένες ταινίες όπως «Μιας Πεντάρας Νιάτα», «Η Κόμησα της Φάμπρικας» και «Αγάπη και Θύελλα», χαρίζοντας στο κοινό ερμηνείες γεμάτες ευγένεια και ήθος.
Παρά το γεγονός ότι εξελέγη δημοτικός σύμβουλος το 1986 και βουλευτής το 1989, η ενασχόλησή του με την ενεργό πολιτική ήταν σύντομη. Όπως ομολόγησε αργότερα, η τέχνη ήταν πάντα η πρώτη του προτεραιότητα, καθώς πίστευε ότι μέσα από αυτήν μπορούσε να υπηρετήσει την αλήθεια πιο αποτελεσματικά από ό,τι μέσα από τα κοινοβουλευτικά έδρανα.
Το τελευταίο αντίο
Μέχρι τις τελευταίες του στιγμές, ο Στέφανος Ληναίος παρέμεινε ένας ενεργός πολίτης, αρθρογραφώντας και παρεμβαίνοντας δημόσια για τα κοινωνικά ζητήματα που τον απασχολούσαν. Σύμφωνα με την επιθυμία του, η σορός του οδηγήθηκε στο Αποτεφρωτήριο Ριτσώνας, όπου πραγματοποιήθηκε η αποτέφρωση σε στενό οικογενειακό κύκλο.
Ο θάνατός του σηματοδοτεί το τέλος μιας ολόκληρης εποχής, αλλά η «ωφέλιμη» παρουσία του θα συνεχίσει να εμπνέει μέσα από το πλούσιο έργο που άφησε πίσω του.
ΠΗΓΗ