Λαγοκέφαλοι και καρχαρίες: Αυτή είναι όλη η αλήθεια πίσω από τον πανικό στις ελληνικές θάλασσες

Λαγοκέφαλοι και καρχαρίες: Αυτή είναι όλη η αλήθεια πίσω από τον πανικό στις ελληνικές θάλασσες

Η περιβαλλοντική οργάνωση iSea χαρακτηρίζει ως αδικαιολόγητη την έντονη ανησυχία που έχει δημιουργηθεί τις τελευταίες εβδομάδες σχετικά με επιθέσεις λαγοκέφαλων σε λουόμενους, υποστηρίζοντας ότι η κατάσταση τροφοδοτείται από πληροφορίες που δεν έχουν επαληθευτεί ορθώς.

Σύμφωνα με τη δήλωση της υπεύθυνης επικοινωνίας της οργάνωσης Αναστασία Χαρίτου, «Δεν υπάρχουν καταγεγραμμένα περιστατικά επιθέσεων. Αυτά που υπάρχουν σε Κάλυμνο και Κύπρο έγιναν όταν το ψάρι έτυχε να βρεθεί στα ρηχά και το τάιζαν οι λουόμενοι ή το χάιδευαν». Η ίδια προσθέτει ότι το συγκεκριμένο είδος δεν παρουσιάζει κίνδυνο για τους κολυμβητές υπό κανονικές συνθήκες. «Σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να κολυμπάς και να σου επιτεθεί ο λαγοκέφαλος, εκτός ίσως στους ψαροντουφεκάδες που και πάλι, δεν θα επιτεθεί σ’ αυτούς, αλλά στα ψάρια που έχουν δεμένα στο πλάι», επισημαίνει.

Η επίσημη ανακοίνωση της iSea αναφέρει ότι απουσιάζουν οποιαδήποτε στοιχεία που να τεκμηριώνουν τη δημιουργία εικόνας ενός ζώου που επιτίθεται χωρίς λόγο. Στην πραγματικότητα, υπάρχουν πολλές καταγραφές ανθρώπων, ακόμη και παιδιών, που αλληλεπιδρούν φιλικά με λαγοκέφαλους. Τα περιστατικά όπου προκλήθηκε δάγκωμα δεν θα πρέπει να χαρακτηρίζονται ως επιθέσεις, αλλά ως παρενόχληση της άγριας ζωής, σημειώνει η περιβαλλοντική οργάνωση.

Η ανάγκη για σοβαρή συζήτηση

Η iSea επικρίνει τη δημόσια αντιμετώπιση του ζητήματος, δηλώνοντας ότι: «Αντί να συζητάμε σοβαρά για την εξάπλωση των ξενικών ειδών, τις επιπτώσεις τους στα οικοσυστήματα και την ανάγκη μιας ενιαίας εθνικής στρατηγικής διαχείρισης, η δημόσια συζήτηση για ακόμα μια φορά εξαντλείται σε κραυγές, υπεραπλουστεύσεις κι επικοινωνιακά πυροτεχνήματα». Η οργάνωση τονίζει ότι οι πραγματικές λύσεις απαιτούν επιστημονική τεκμηρίωση, μακροχρόνιο σχεδιασμό και πολιτική δέσμευση για την προστασία της θαλάσσιας βιοποικιλότητας και την ανάκαμψη των φυσικών μηχανισμών ισορροπίας.

Η οργάνωση καλεί τα ΜΜΕ και τους ειδικούς να μιλούν με ψυχραιμία και ακρίβεια, κατά προτίμηση για ζητήματα στα οποία έχουν πραγματική εξειδίκευση, γιατί ο αλαρμισμός αποσπά την προσοχή από τα μεγάλα θέματα: την κλιματική αλλαγή, τη θαλάσσια ρύπανση, την υπεραλίευση και τη σωστή διαχείριση των θαλάσσιων πόρων.

Ο δεκαετής τρόμος για τους καρχαρίες

Η iSea αναφέρει ότι τι οι ψεύτικοι φόβοι σχετικά με τους καρχαρίες διαρκούν περισσότερο από 80 χρόνια, παραθέτοντας χαρακτηριστικά παραδείγματα από την ελληνική Τύπο. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται σε ένα δημοσίευμα του 1949 από την εφημερίδα «ΕΜΠΡΟΣ» που έγραφε: «Εχθρός εν όψει. Οι καρχαρίαι παραμονεύουν-Τα θηρία γουστάρουν τις ξανθές».

Σήμερα, κυκλοφορούν αποτελειώνουν εικόνες και δημοσιεύματα που παρουσιάζουν λεγόμενα «hotspots καρχαριών» στις ελληνικές θάλασσες, δημιουργώντας ψευδείς εντυπώσεις και αδικαιολόγητο φόβο. Παράλληλα, οι πληθυσμοί πολλών ειδών καρχαριών και σαλαχιών στη Μεσόγειο έχουν δεχθεί δραματικές μειώσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Αντί να δούμε συζήτηση για την ανάκαμψη αυτών των πληθυσμών, παρατηρούμε αναπαραγωγή ιστοριών που προκαλούν φόβο, ασαφείς αναφορές σε παλαιά περιστατικά και σενάρια που δεν αποτυπώνουν την σημερινή κατάσταση.

Η πραγματική κατανομή αυτών των ειδών δεν προσδιορίζεται από τα viral βίντεο στα κοινωνικά δίκτυα. Σε αντίθεση, καρχαρίες αλιεύονται και εκφορτώνονται καθημερινά στα λιμάνια και τις αποβάθρες της χώρας χωρίς να κερδίζουν ιδιαίτερη προσοχή. Ακόμη και όταν ένας καρχαρίας καταγράφεται σε βίντεο και γίνεται viral, η επιστημονική δημοσίευση του Πανεπιστημίου Πατρών δείχνει ότι οι αλληλεπιδράσεις ανθρώπων και καρχαριών στις ελληνικές θάλασσες μάλιστα παραμένουν εξαιρετικά σπάνιες και σημαντικά λιγότερες από το παρελθόν. Η σημερινή επίδραση τις αρχαιότητας των κοινωνικών δικτύων δημιουργεί μια εσφαλμένη αντίληψη για την έκταση του φαινομένου.

Από την πανικό στην υπεύθυνη κατανάλωση

Ενώ ο λαγοκέφαλος είναι εξαιρετικά τοξικός και η κατανάλωσή του απαγορεύεται, άλλα ξενικά είδη που έχουν εισβάλει στις ελληνικές θάλασσες μπορούν να αποτελέσουν λύση. Το μπλε καβούρι Ατλαντικού είναι φαγώσιμο και νόστιμο, και η κατανάλωσή του συμβάλλει στην προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων.

Η iSea διοργανώνει το 5ο Φεστιβάλ Μπλε Καβουριού στη Θεσσαλονίκη, όπου τα τοπικά έργα και πρεσβευτές της υπεύθυνης κατανάλωσης θαλάσσιων ξενικών ειδών προσφέρουν δωρεάν δειγματοληψία. Το διάστημα λειτουργίας της εκδήλωσης είναι από τις 19:00 έως τις 23:00 μπροστά στις «Ομπρέλες» του Ζογγολόπουλου, στη Νέα Παραλία. Σε συνεργασία με το Σωματείο Street Foods in Greece, σεφ θα ετοιμάσουν και θα προσφέρουν εξειδικευμένα street food πιάτα με το μπλε καβούρι Ατλαντικού που παρέχει η Forkys Foods.

Σύμφωνα με την Ολυμπία Κουκουβέτσιου από την iSea, θα διατεθούν 30 κιλά καβουρόψιχα για τη δημιουργία τριών διαφορετικών πιάτων: μία σαλάτα, μία τορτίγια και μία τραγανή πίτα. Παράλληλα, η iSea θα παρίσταται στον χώρο για να ενημερώνει το κοινό σχετικά με την εξάπλωση και τις συνέπειες των θαλάσσιων εισβολέων. Εκπρόσωποι του προγράμματος Fish the Alien του Marine & Environmental Research (MER) Lab από την Κύπρο θα συμμετέχουν, ενώ μέλη του οργανισμού incommon θα ενημερώνουν για την μείωση της σπατάλης φαγητού και θα διαχειρίζονται τα υπολείμματα.

Το φεστιβάλ υλοποιείται με χρηματοδότηση του Πράσινου Ταμείου μέσω του προγράμματος «ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ 2026 – Εξωστρεφείς Δράσεις 2026», με συνολικό προϋπολογισμό 13.900 ευρώ.

Πάγωσαν όλοι στο πλατό του Super Κατερίνα: Υπέβαλε την παραίτησή της

Μεγάλη αναταραχή στη «Super Κατερίνα»: Η Ειρήνη Αρβανίτη αποχωρεί από τη θέση της αρχισυντάκτριας

Ραγδαίες Εξελίξεις στην εξαφάνιση της Σταυρούλας: Σοκ Ποιος το έκανε – Πάγωσαν όλοι στα Χανιά

Μυστήριο στα Χανιά: Νέες εξελίξεις στην εξαφάνιση της 45χρονης Σταυρούλας Λεβεντάκη Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται οι έρευνες των αστυνομικών αρχών για την εξαφάνιση της 45χρονης Σταυρούλας Λεβεντάκη στα Χανιά, με τις τελευταίες εξελίξεις να στρέφουν το ενδιαφέρον σε πρόσωπα που θεωρούνται κομβικά για τη διαλεύκανση της υπόθεσης. Οι Αρχές εξετάζουν νέα στοιχεία και καταθέσεις, ενώ […]

Σοκ στην Δράμα: Μαθεύτηκε για την μητέρα της Αντιγόνης, μία μέρα μετά την κηδεία της κόρης της

Δράμα: Σε κλίμα οδύνης το τελευταίο «αντίο» στην 45χρονη αστυνομικό – Συγκλονίζουν οι στιγμές στην κηδεία

Σοκ στην Δράμα: Μαθεύτηκε για την μητέρα της Αντιγόνης, μία μέρα μετά την κηδεία της κόρης της

Η μητέρα της 45χρονης αστυνομικού ξέσπασε σε λυγμούς στην κηδεία της κόρης της, ένα σοκαριστικό περιστατικό γυναικοκτονίας που συγκλόνισε τη χώρα.

Κατηγορούμενος στη δίκη για τα Τέμπη στρέφεται κατά Καραμανλή – «Είχε εγκληματική γνώση για έλλειψη τηλεδιοίκησης»

Ο κατηγορούμενος Νικολάου στρέφεται κατά Καραμανλή: γνώριζε για την έλλειψη τηλεδιοίκησης στη Λάρισα